Al meer dan 691.000 bezoekers!

Zijsprokkels

Nieuwste artikels

Zijsprokkel 80: De pest in Attenhoven (1631).

Technische fiche

In 1631 werd Attenhoven bij Landen zwaar getroffen door de pest, die woedde van maart tot augustus. De lijst overledenen vinden we terug in het parochieregister van 1609 tot 1649. Het gaat om 128 overlijdens, dit is zowat 1/4 van de toenmalige bevolking van Attenhoven. De lijst werd gepubliceerd door Ludo Collin in Ons Landens Erfdeel (OLE), 1989, nr. 35, blz. 17-25. De oorspronkelijke tekst is zeer moeilijk leesbaar. Hierdoor komen in de omzetting een aantal leesfouten voor. Aangezien ik met de toponymie van Attenhoven bezig ben, kon ik door lectuur van andere archiefstukken een aantal verkeerde lezingen rechtzetten. Ook de digitalisering van de parochieregisters van Attenhoven, in het Rijksarchief van Leuven, hielp om moeilijk leesbare namen te ontcijferen.



In januari en februari 1631 noteerde de pastoor geen enkel overlijden. In maart stierven 4 personen, in april 15, in mei 44!, in juni 31 en in juli 23. Daarna nemen de sterfgevallen af: nog 9 in augustus. In de maanden september en oktober stierf telkens 1 inwoner. In 1631 overleden in totaal 128 inwoners in Attenhoven. Eind juni besliste pastoor Jan Baex om met zijn parochianen op bedevaart naar Scherpenheuvel te trekken. Deze voettocht, heen en terug twee keer 36 km, wordt nog ieder jaar overgedaan. Zie hiervoor A.U. Degreef, "Attenhoven, de bedevaart naar Scherpenheuvel", in: OLE, 1978, nr. 1, p. 22-25, en het geciteerde artikel van Collin. Op 4 en 5 juni 2005 werd de 375ste bedevaart herdacht (zie Wemans, in: OLE, 2005, nr. 68, p. 92).

In het Latijn staan veel namen in de genitief, zoals infans Petri, "kind van Petrus", en uxor Roberti, "echtgenote van Robertus". Daarom heb ik de gegevens gemakshalve uit het Latijn omgezet. Wel bewaar ik de Latijnse vorm van de namen, evenals de nummering van de overlijdens, van 147 tot 272. Dit leek me handig, als ik later alle overlijdens vanaf 1609 wil noteren. De nummers maken dan een verwijzing in een klapper gemakkelijk. De woordgroep eodem die "op dezelfde dag" heb ik vervangen door de datum. De aanduiding obijt en obierunt "overleed, overleden" liet ik weg, aangezien de hele lijst over sterfgevallen gaat. Ten slotte: namen als Vecoķen noteerde ik als Vecoven.

Namen van de overledenen in 1631

Overleden in maart.
147. - 21 maart, de dochter van Arnoldus Barts.
148. - 24 maart, Ida Kakies, echtgenote van Arnoldus Barts.
149. - 30 maart, Bartholomeus Barts en Joanna Barts, kinderen van Arnoldus Barts en Ida Kakies mala gutta? [Hier is door een latere hand ten onrechte bijgevoegd: melaats.]
Overleden in april.
150. - 5 april, het kind van Wilhelmus Vrints, door de pest.
151. - 13 april, Servatius Peters.
152. - 14 april, Anna Peters, dochter van Petrus Peters.
153. - 15 april, de dochters van Henricus Dirijcx, Anna en Ida Diryncx, door de pest.
154. - 18 april, het kind van Henricus Peters.
155. - 19 april, Agneta Van Vecoven, 36 jaar oud, arm.
156. - 20 april, Theodorus De Grom door de pest, 89 jaar oud.
157. - 21 april, het kind of de dochter van Theodricus Phlips, door de pest.
158. - 21 april, Catharina Peters, door de pest.
159. - 23 april, Maria De Grom.
160. - 27 april, Gertrudis Jacobs, echtgenote van Henricus Dijricx, door de pest.
161. - 30 april, Henricus Dirycx, echtgenoot van genoemde Gertrudis, door dezelfde ziekte.
162. - 30 april, de zoon van Petrus Rigas, door de pest.
163. - 30 april, Maria Kempiners, het kind van S[ervatius] Kempiners.
Overleden in mei.
164. - 1 mei, Maria Peters, dochter van Petrus Peters 29 jaar, door de pest.
165. - 2 mei, Catharina Loijaerts, dochter van meester Petrus.
166. - 2 mei, de zoon van Jasparus Van Vecoven, arm.
167. - 3 mei, Odilia De Grom, het kind van Martinus De Grom, door de pest.
168. - 4 mei, Catharina Loyaerts, echtgenote van Petrus Peters, door de pest.
169. - 4 mei, Maria Loyaerts, dochter van meester Petrus Loyaerts, door de pest.
170. - 6 mei, Petrus Peters, het kind van Petrus Peters.
171. - 6 mei, de dochter van Martinus Vausten.
172. - 6 mei, Theodorus De Grom, het kind van Martinus De Grom.
173. - 7 mei, het kind van Martinus De Grom.
174. - 7 mei, Catharina, echtgenote van Theodorus Phlips.
175. - 8 mei, Joanna Loosen, echtgenote van Robertus Van Phales.
176. - 8 mei, Joanna, dochter van Mathias De Grom.
177. - 9 mei, het kind van Catharina Cockx.
178. - 9 mei, Joannes Wiggrega.
179. - 10 mei, het kind van Petrus Rigaes.
180. - 12 mei, Petrus De Grom.
181. - 14 mei, Petrus Peters Bartels zoon.
182. - 14 mei, het kind van Petrus Rigaes.
183. - 14 mei, het kind van Servatius Kempiners de jonge.
184. - 19 mei, Egidius Muls, zoon van Mathias Muls, momboor van de kerk [mamburnus ecclesie], door de pest.
185. - 19 mei, het kind van Theodoricus Phlip. [Niet vermeld bij Collin.]
186. - 19 mei, het kind van Joannes Wiggrega.
187. - 20 mei, het kind van Joannes Wiggrega.
188. - 21 mei, Ida de meid van meester Petrus.
189. - 23 mei, de dochter van Petrus Pauls.
190. - 23 mei, Aleydis Pauls, echtgenote van Petrus Peters, door de pest.
191. - 24 mei, de zoon van Robertus Phales.
192. - 24 mei, het kind van Servatius Kempiners de jonge.
193. - 24 mei, Joanna Van Vecoven, dochter van Jasparus Van Vecoven, arm.
194. - 25 mei, Gertrudis Peters, echtgenote van Servatius Kempiners de jonge.
195. - 26 mei, het kind van Paulus Peters.
196. - 27 mei, het kind van Henricus Fies.
197. - 27 mei, Laurentius Peters, zoon van Petrus Peters op de Linde [= nu Lindestraat, kort bij de Molenhoevestraat].
[198. Dit nummer heeft de teller overgeslagen.]
199. - 28 mei, Anna Loosen, echtgenote van Joannes Loosen.
200. - 28 mei, de dochter van Joannes Peters.
201. - 28 mei, Maria Baex alias Kempiners, echtgenote van Joannes De Grom.
202. - 29 mei, Carolus Bruggen.
203. - 29 mei, het kind van Henricus Fies.
204. - 30 mei, het kind van Petrus Peters de jonge.
205. - 31 mei, het kind van Henricus Fies.
206. - 31 mei, Servatius Kempiners de jonge.
207. - 31 mei, Petrus Rigaes, arm.
208. - 31 mei, de schaapherder van de secretaris [pastor oķium (lees: ovium) secretarij].
Overleden in juni.
209. - 2 juni, Joanna Hasselt, de echtgenote van Henricus Fies, de uitvaart heeft plaatsgehad [exequie facte fuerunt].
210. - 3 juni, meester Petrus Loyaerts.
211. - 4 juni, de meid van Joannes Loyaerts, arm.
212. - 4 juni, Matthyas N[omen], knecht van Carolus Goymans.
213. - 8 juni, Joannes Lindekens.
214. - 8 juni, Catharina Van Leysem, echtgenote van Petrus Pauls.
215. - 9 juni, Leonardus Otteroije.
216. - 11 juni, Petrus Pauls, de plechtige uitvaart werd gehouden [celebrate fuerunt exequie].
217. - 13 juni, het kind van Carolus Vreen.
218. - 14 juni, het kind van Carolus Vreen.
219. - 15 juni, Carolus Vreen.
220. - 17 juni, het kind van Joannes Der Weyen.
221. - 17 juni, het kind van Joannes De Grom.
222. - 19 juni, het kind van Carolus Vreen.
223. - 20 juni, Maria Ulenslaegers?, echtgenote van Carolus Vreen.
224. - 23 juni, Joannes Van Otteroye.
225. - 23 juni, het kind van Joannes Der Weyen.
226. - 23 juni, het kind van Joannes Lindekens.
227. - 24 juni, het kind van Joannes Peters.
228. - 24 juni, het kind van Hubertus Jaelants.
229. - 24 juni, het kind van Joannes Der Weyen.
230. - 24 juni, het kind van Joannes Vreen de oude.
231. - 25 juni, Barbara Balli, arm.
232. - 25 juni, het kind van Joannes Vreen de oude.
233. - 26 juni, de oudste dochter van Joannes De Grom.
234. - 26 juni, het kind van Leonardus Van Otteroye.
235. - 27 juni, de zoon van Joannes Der Weyen.
236. - 27 juni, de dochter van Leonardus Otteroije.
237. - 28 juni, de jongste dochter van Petrus Bruselers.
238. - 30 juni, Petrus Pauls de jonge.
239. - 30 juni, Wilhelmus Van Hasselt.
Overleden in juli.
240. - 2 juli, de dochter van Joannes Van Diest, arm.
241. - 3 juli, Joannes De Grom.
242. - 3 juli, het kind van Leonardus Van Otteroije.
243. - 3 juli, het kind van Eustachius Muls.
244. - 4 juli, de echtgenote van Riggaes, Gertruijt genaamd.
245. - 5 juli, de dochter van Stephanus Lauwe, arm.
246. - 8 juli, de echtgenote van Joannes Vreen de oude.
247. - 8 juli, Getrudis Kempiners, de echtgenote van Velarts.
248. - 8 juli, Antonius Lindekens, het kind van Joannes Lindekens.
249. - 11 juli, het kind van Joannes Peters.
250. - 13 juli, Rombaut Vande Velde, arm.
251. - 13 juli, Egidius Loyarts, zoon van meester Petrus Loyarts.
252. - 13 juli, de echtgenote van Rombaudt Vande Velde, genaamd Christina Van Leysem, arm.
253. - 14 juli, Joannes Carolus Loyaerts, zoon van meester Petrus.
254. - 14 juli, Joannes Van Diest, arm.
255. - 16 juli, de dochter van Leo Linden.
256. - 18 juli, Eustachius Dijricx, arm.
257. - 20 juli, Lambertus Tuijwyns, arm.
258. - 25 juli, de zoon van Joannes Peters, arm.
259. - 26 juli, de zoon van Joannes Van Diest, genaamd Egidius.
260. - 26 juli, de dochter en de zoon van Rombaudt Vande Velde.
261. - 28 juli, Hermannus, de echtgenoot van Elizabeth Van Diest.
Overleden in augustus.
262. - 1 augustus, de meid van Joannes Lindekens uit Montenaken, genaamd Anna.
263. - 2 augustus, Gerardus Loijet.
264. - 3 augustus, het kind van Rombaudt Vande Velde.
265. - 5 augustus, het kind van Hermannus Van Iembroeck.
266. - 8 augustus, Getrudis Loyaerts, echtgenote van de secretaris.
267. - 12 augustus, de dochter van Eustachius Muls.
268. - 19 augustus, Joannes, knecht van Carolus Goymans.
269. - 22 augustus, het kind van Hermannus Van Iembroeck.
270. - 29 augustus, het laatste kind van Hermannus Van Iembroeck.
Overleden in september.
271. 13 september, Joannes Peters, zoon van Joannes Peters en schaapherder van Carolus Goijmans.
Overleden in oktober.
272. 10 oktober, Christina Van Vecoven.
1632

Dr. Paul Kempeneers. Verschenen op de website op 28 december 2012.

© 2008 Edelhart Kempeneers
XHTML 1.0 Transitional