Al meer dan 691.000 bezoekers!

Nieuwsbrieven

Publicaties

Nieuwsbrief april 2017

Tiense Sprokkel 383: De Vleughe

In de schepengriffies 3406 van Gooik, te raadplegen in het Rijksarchief te Leuven, komt het woord vleughe voor, dat niet zo maar in een woordenboek te vinden is. De tekst dateert van 27 oktober 1659 en staat op de folio 499. Hij werd mij medegedeeld door onderzoeker Marc Dero. Het citaat gaat over het Hof ten Berge. Volgens de context heeft het woord iets te maken met een gebouw. We lezen: secker steenen huijs mette motte ende den vijϊer daeromme, schueren, stallinghen ende allen sijn andere edificien van het nederhoff vande hoeϊe ghenoempt thoff ten Berghe, ghereserϊeert alleenelijck de kleijne ende nieuwe kleijne vleughe staende op eenen staeck tsaemen groot ontrent drij dachwanden...

Chateau de Bouillon Valkenkooi
 
Ik vond het woord terug bij Kiliaan (1599). Deze verklaart vleughe, vlugghe als "columbarium", dit is een duiventil. Meer gegevens staan bij Lindemans in zijn boek over Het Cijnsboek van Duyst (Toponymica III, Leuven 1931, p. 43). Vleughe komt uit ouder vloeghe en betekent "vogelkooi, bepaaldelijk van valken voor de valkenjacht". Vloege was in Ukkel de naam van een hofstede of landhuis, gelegen te Koudenborre. De toegangsweg tot de Vleug heette Vloegwech, in latere oorkonden Vleuggat, nu bekend als Vleurgat.

Het woord is ook bekend in Waanrode, nu een deel van Kortenaken. Dertien zillen bos, genaamd de Vleucht, waren verdeeld over drie items, die toebehoorden aan Schoonhoven. Op 26 december 1543 heette dit land opten vluege, in 1660 de vluecht (Kempeneers, Waanrode. Leuven, 1998, p. 33). Later vond ik nog een attestatie in het archief van de Openbare Onderstand in Leuven (nr. 279). In 1549 werd een parceel van 5 dagmalen van de H. Geest van Tienen gesitueerd op de vleughe to Waenrode. Het bos is te situeren in de sectie C nummer 142, op de kaart van Popp het Berenveld genoemd.

In Budingen was Vloeg of Vlucht eveneens bekend: 1574 (land) byden vloeghe, 1617 opde vlueghe onder bungen, 1645 (bos) op de Vlucht, en nog in 1820 Vlucht (Kempeneers, Budingen. Leuven, 2005, p. 102-103). In Budingen is de Vlucht het veld gelegen op de sectie A 1, A 2 en A 2bis. Ten slotte vermeld ik de Vleugt, de naam van een gehucht en parochie in Schaffen, en eveneens een plaats in Molenstede. Frans Claes geeft over dit toponiem heel wat attestaties. Zie hierover uitgebreid zijn Bijdrage tot de toponymie van Schaffen en Molenstede (Handelingen van de KCTD, 1996, p. 60-62). Op het einde van de 14de eeuw is er voor het eerst sprake van de Vleug bij de huidige grens van Diest, Schaffen en Molenstede. In 1384 is er akkerland opten Vloghe. Het huidige gehucht De Vleugt vermeldt Claes in 1524 als de Vlueghe. De plaatsnaam Vleugt bespreekt hij afzonderlijk in een artikel in het tijdschrift Oost-Brabant (1990, p. 199).

Nieuwe publicatie: Inwoners van Miskom in 1611

Deze historische atlas van Willebringen beschrijft alle percelen, met de oppervlakte, de aard van de bebouwing, en de eigenaars. Bovendien bevat het 13 kaarten.

Het boek kost 10 euro.

Zijsprokkel 134: Inwoners van Miskom in 1611

Het manuscript nummer 900 in het bezit van dr. H. Jacobs te Tienen bestaat uit een fragment van een rekening en telt 4 folio's. Hierin vinden we o.a. de contributie van het dorp van Miskom, opgehaald door Henrick Bullens. De lijst geeft een overzicht van de bewoners van het dorp in 1611-1612. Zulke lijsten zijn interessant voor genealogen. Ik geef de namen van de ingezetenen met het bedrag dat ze moesten betalen. Afkortingen: g = gulden(s), st = stuiver(s). De bedragen zijn geschreven in Romeinse cijfers. Voorbeeld: ij = 2; vj = 6; x = 10; xvj z = 16 1/2: xxj = 21. 1 gulden is gelijk aan 20 stuivers.

Tekst
Rekening die midts [desen] doende is Henrick Bullens ende dat van alsulcke schedule der contributien sdorps van Miscum gecontinueert opten x Octobris 1611, soe die hier voertyden geset is geweest opten xiiij July anno voerschreϊen ende dat van synen ontfanck ende vuytgeuen.

• Laurys de Scheper jnden hoeck -- xij st.
• Glaude Nyns -- v g v st.
• Jan Lambrechts -- vj g vij st.
• Peeter de Haen weduwe - vj g xvj z st.
• Michiel Aussemps -- ij g vj st.
• Michiel van Surpel -- ij g iij st.
• Heer Jan Haengreeffz -- v g vj st.
• Gheeraert Nyns -- ix g.
• Dirick Colen -- iiij g iiij st.
• Willem vander Hulst -- ij g.
• Pauls Pauls -- viij g viij z st.
• Henrick Marck -- ijz g vj st.
• Peeter Schutters -- xxiij st.
• Jan Smitsincx -- iij g viij st.
• Wouter vander Haghen -- viij st.
• Jan Smeyers Ambrosius sone -- iiij g xix st.
• Henrick Phlips -- ij g xix st.
• Joris Smeyers -- xxj st.
• Elysabeth vanden Steenweghe -- v st.
• Bartelen Proche -- xj st.
• Ambrosius Smeyers -- vj z g.
• Jan Milis -- xiij st.
• Marten Thielkens -- x st.
• Jan Smeyers -- iij g xvj st.
• Matheus van Pamel -- x st.
• Willem Janssen -- viij st.
• Henry Proche -- viij st.
• Aert vander Velpen -- vj g vj st.
• Gaspar Morren -- v g j st.
• Peeter Overheye -- xiiij st.
• Niclaes Bouwens -- v g xviij st.
• Joris vanden Vinne -- vij g xv st.
• Leonaert Rysermans weduwe -- xxiiij st.
• Niclaes van Keulen weduwe -- ij g j st.
• Machiel Alaerts -- v g ix st.
• Jan Heynkens -- ij g ij st.
• Quinten Jacobs weduwe -- x st.
• Peeter van Schaefft -- iij g viij st.
• Vranck Huybens -- xj g vj st.
• Willem Maes -- xxxviij st.
• Henrick Bullens -- ij g xvij st.
• Dirick Diricx -- vj g viij st.
• Diricx Winne -- x st.
• Willem van Nerim -- xij g v st.
• Barbara vander Meulen -- xxxij st.
• Joos Leurentops -- x g xv st.

Somma totalis -- jc lxx g xij st [= 170 guldens 12 stuivers].

De rekening werd opgemaakt in aanwezigheid van Geeraert Nyns meyer, Ambrosius Smeyers, Willem van Nerim, Joos Leurentops schepenen, en Joris vanden Vinne, Jan Lambrechts, Pauls Pauls en Henrick Bullens. De naam Michiel van Balen wordt vermeld, maar komt niet voor in de bovenstaande lijst.

© 2008 Edelhart Kempeneers
XHTML 1.0 Transitional